PLANTEARVEN-prisen til Andrew McMillion

Hovudpersonen sjølv blei grundig overraska etter å ha sett sluttstrek for eit særs engasjerande føredrag med tittelen «Frø og beredskap – eit praktisk perspektiv». Han hadde ingen aning om kva som venta, men forstod det raskt då han skjøna at arrangementet var eit påskot for å overraske han med PLANTEARVEN-prisen for 2025.

– Av alle prisar er det denne eg hadde aller mest lyst på! sa McMillion.

Kristin Børresen frå Graminor, jury­leiar for PLANTEARVEN-prisen, var raus med superlativ og rosande ord då ein uvitande og svært overraska McMillion tysdag fekk overrekt PLANTEARVEN-prisen for 2025.

– Med PLANTEARVEN-prisen 2025 ønskjer vi å heidre deg for den heilhjarta innsatsen din, det visjonære arbeidet ditt og evna di til å inspirere oss alle til å sjå kor viktig mangfaldet er – både for historia vår og for framtida. På vegne av Norsk genressurssenter og juryen vil eg gratulere deg så mykje med prisen, Andrew, sa Børresen til høg applaus.

Sentral drivkraft og brubyggjar

Andrew McMillion blei heidra for gjennom mange år å ha gjort ein heilt framifrå innsats for bevaring, formidling og aktiv bruk av plantearven i Noreg.

– Med bakgrunn frå IT-bransjen tok han eit heilhjarta steg inn i dyrkingsverda, med gartnarutdanning frå Sogn jord- og hagebruksskule og aktivt medlemskap i planteklubbane. Han var aktiv med på å stifte KVANN i 2016 og har sidan vore ei sentral drivkraft i organisasjonen, både som styremedlem og som leiar for fleire plantelaug, heldt Børresen fram.

– På småbruket sitt har McMillion bygd opp eit imponerande miljø for frøproduksjon, der han har dyrka og distribuert eit stort mangfald av gamle og verdifulle plantesortar til andre eldsjeler. Arbeidet hans har bidrege til auka interesse for og kunnskap om sortsmangfald over heile landet.

– Andrew har òg vore ein brubyggjar internasjonalt, med særleg vekt på nordisk samarbeid. Med entusiasmen sin, tilgjengelegheit og faglege tyngd har han inspirert og engasjert både amatørar og fagfolk.

– Andrew McMillion har gjennom arbeidet sitt med frø, formidling og nettverksbygging vore ein uvurderleg ressurs for norsk plantearv. Innsatsen hans har hatt stor tyding både lokalt, nasjonalt og internasjonalt – og gjer han til ein særs verdig mottakar av PLANTEARVEN-prisen 2025, understreka juryleiaren.

Om PLANTEARVEN-prisen

PLANTEARVEN-prisen er oppretta for å stimulere til opplysing, engasjement og tiltak for å ta vare på og bruke det norske mangfaldet.

PLANTEARVEN-prisen blir delt ut årleg av Norsk genressurssenter til personar, institusjonar eller organisasjonar som har gjort ein særleg fortenestefull innsats for bevaring og bruk av genetisk mangfald innan plantar for matproduksjon, landbruk og hagebruk. Ved vurderinga blir det lagt vekt på innsats innan eitt eller fleire av desse områda:

• Aktiv bevaring av verdifullt plantemateriale gjennom innsamling, kontinuerleg stell og vedlikehald av plantemateriale eller av verdifulle vekseplassar.

• Aktiv innsats for å overvake og ta vare på artar og genotypar av nytteplantar i naturområde der desse er truga.

• Særleg viktig forsking på, og foredling av, nye sortar gjennom bruk av mangfald til nytte for norsk matproduksjon.

• Aktive bidrag til auka bruk av gamalt plantemateriale, til dømes innan foredling, som bidrag til spreiing av plantegenetisk mangfald, til restaurering av vekseplassar for verdifulle plantar i kultur eller natur, eller til bruk av historisk plantemateriale i nye samanhengar.

• Opplysing og informasjonsverksemd som på ein positiv måte fremjar interessa for bevaring og bruk av plantemangfald og plantearven.

• Andre forhold som kan ha betydning for bevaring og bruk av plantegenetiske ressursar.